Een warmtelamp is onmisbaar voor elke schildpad in gevangenschap. Schildpadden zijn koudbloedige dieren en kunnen hun lichaamstemperatuur niet zelf reguleren. Ze hebben externe warmte nodig om goed te kunnen eten, bewegen en verteren. De warmtelamp zorgt voor die warmte en simuleert het zonlicht waaronder schildpadden in het wild zonnen.
Wat doet een warmtelamp voor je schildpad?
Een warmtelamp creëert een zogeheten basking spot: een warme plek waar de schildpad naartoe kan kruipen om op te warmen. Dit gedrag heet thermoregulatie. De schildpad schuift zelf tussen de warme en koelere zones in het terrarium of de bak om zijn temperatuur op peil te houden. Zonder warmtelamp lukt dat niet, wat leidt tot traagheid, verminderde eetlust en gezondheidsproblemen.
De warmtelamp hangt altijd boven de basking spot, de droge verhoogde plek in het verblijf. Dit is ook precies de plek waar de UVB-lamp moet hangen, zodat de schildpad tegelijk UVB-licht en warmte ontvangt, net zoals in de natuur het geval is. UVB en warmte zijn twee aparte functies: een warmtelamp levert geen UVB en een UVB-lamp levert geen warmte. Je hebt dus beide nodig.
Welke temperatuur heeft de basking spot nodig?
De juiste temperatuur verschilt per soort. Als algemene richtlijn geldt:
- Waterlandschildpadden (zoals de roodwangschildpad): basking spot tussen 30 en 35 graden Celsius.
- Landschildpadden (zoals de Griekse of Russische schildpad): basking spot tussen 35 en 40 graden Celsius.
- Koelere zone in het verblijf: altijd 22 tot 26 graden, zodat de schildpad kan kiezen.
Meet de temperatuur altijd met een thermometer, niet op gevoel. Een infraroodthermometer is handig omdat je daarmee snel de oppervlaktetemperatuur van de steen of het hout op de basking spot kunt meten. Te heet is net zo slecht als te koud: bij meer dan 40 graden raakt de schildpad oververhit.
Welk type warmtelamp is geschikt?
De meest gebruikte warmtelampen voor schildpadden zijn gewone gloeilampen of halogeenspots. Beide geven warmte en licht af. Een halogeenspot heeft het voordeel dat hij een geconcentreerde lichtstraal geeft, wat een duidelijke warme plek creëert. Een gewone gloeilamp (helder, niet mat) werkt ook prima en is makkelijk verkrijgbaar.
Wat je beter kunt vermijden:
- Keramische warmtegloeilampen (CHE) overdag: die geven alleen warmte zonder licht, wat de dag-nachtcyclus verstoort.
- Infraroodlampen met rood of paars glas: schildpadden kunnen dit licht wel degelijk zien, wat hun slaap verstoort als je de lamp ’s nachts aan laat.
- Spaarlampen en LED-lampen: die geven nauwelijks warmte en zijn niet geschikt als warmtelamp.
Hoe hoog hang je de warmtelamp?
De hoogte van de lamp bepaalt de temperatuur op de basking spot. Hoe dichter de lamp, hoe warmer. Begin met een afstand van ongeveer 25 tot 30 centimeter boven de basking spot en meet de temperatuur. Pas de hoogte aan totdat je de juiste temperatuur bereikt. Gebruik altijd een lamp met de juiste armatuur: warmtelampen worden heet, dus alleen fittingen die bestand zijn tegen hoge temperaturen.
Moet de warmtelamp ’s nachts aan blijven?
Nee, de warmtelamp hoef je ’s nachts niet aan te laten. Schildpadden hebben een dag-nachtritme nodig. Overdag is de lamp aan (10 tot 14 uur per dag, afhankelijk van het seizoen), ’s nachts gaat hij uit. In de meeste huiskamers is de nachttemperatuur hoog genoeg voor de meeste soorten. Daalt de temperatuur ’s nachts onder de 18 graden Celsius, dan kun je overwegen een keramische warmtelamp (zonder licht) aan te laten voor alleen nachtverwarming.
Een tijdschakelaar maakt het eenvoudig om een vast dag-nachtritme aan te houden, zonder dat je er zelf elke dag aan hoeft te denken.
Kies de warmtelamp op basis van de soort schildpad die je houdt en meet altijd de werkelijke temperatuur op de basking spot. Een goede halogeenspot van 40 tot 75 watt is voor de meeste verblijven een logisch startpunt, maar het wattage pas je aan op de gemeten temperatuur, niet andersom.
