Een kunstgebit verandert het leven van veel mensen ingrijpend, soms op manieren die ze van tevoren niet hadden verwacht. Sommigen krijgen op jonge leeftijd al te maken met het verlies van hun tanden, zoals Shanna die op haar veertigste al volledig gebitloos was nadat haar tanden na twee zwangerschappen letterlijk afbrokkelden. Voor anderen is het een langzaam proces. Wat het ook is dat iemand naar een volledig gebit van kunststof of porselein brengt, de vragen zijn vaak hetzelfde: hoe werkt het, wat kun je eten, en went het ooit?
Waarom mensen hun eigen tanden verliezen
Tandbederf, ernstig tandvleeslijden en ongelukken zijn de meest voorkomende oorzaken van tandverlies. Ook medicijngebruik, hormonale veranderingen tijdens zwangerschap en erfelijke aanleg kunnen de tanden verzwakken. Wanneer meerdere of alle tanden verloren gaan, is een volledige prothese vaak de aangewezen oplossing. De tandarts bespreekt dan welk type het best past bij de situatie van de patiënt. Er zijn losse prothesen die je elke dag uitneemt, maar ook vaste varianten die met implantaten in de kaak worden verankerd. Die laatste optie geeft meer stabiliteit en voelt voor veel mensen natuurlijker aan.
Wennen aan een gebitsprothese kost tijd
De eerste weken met een nieuwe prothese zijn voor de meeste mensen even doorbijten. De mond moet letterlijk wennen aan het vreemde object. Spreken kan even onwennig klinken, en bepaalde klanken kosten meer moeite. Eten vraagt ook aanpassing: begin met zachte voeding en kleine hapjes, en kauw aan beide kanten tegelijk om de prothese stabiel te houden. Chantal, die op haar tweeëndertigste een gebitsprothese kreeg, gaf als tip om gewoon door te blijven gaan en niet op te geven als het in het begin moeilijk voelt. Haar ervaring laat zien dat de meeste mensen na enkele weken goed gewend zijn en weer normaal kunnen eten en praten.
Zo onderhoud je een gebitsprothese goed
Een goede verzorging van de prothese is belangrijk voor de hygiëne en de levensduur ervan. Reinig het gebit elke dag met een speciale protheseborstel en reinigingstabletten of reinigingspoeder. Gebruik geen gewone tandpasta, want die bevat schuurmiddelen die de prothese kunnen beschadigen. Leg de prothese ’s nachts in water of een reinigingsoplossing, zodat hij zijn vorm behoudt en uitdroogt. Naast de reiniging van de prothese zelf is het ook slim om het tandvlees en het verhemelte dagelijks te borstelen met een zachte tandenborstel. Dit stimuleert de doorbloeding en houdt de mond gezond. Regelmatig naar de tandarts of tandprotheticus gaan blijft ook na het plaatsen van de prothese belangrijk, want de kaak kan van vorm veranderen waardoor de pasvorm aanpassing nodig heeft.
Wat een gebitsprothese kost en vergoedt
De kosten van een volledige prothese lopen uiteen. Een losse prothese voor één kaak kost gemiddeld tussen de 700 en 1.500 euro, afhankelijk van het materiaal en de tandprotheticus. Een prothese op implantaten is aanzienlijk duurder, soms meerdere duizenden euro’s per kaak. De basisverzekering vergoedt een volledige prothese in principe alleen als je jonger dan 22 jaar bent. Ouderen kunnen aanvullend tandartsverzekerd zijn, maar de vergoeding verschilt sterk per polis. Het is verstandig om dit van tevoren goed na te vragen bij de zorgverzekeraar. Sommige mensen hebben recht op een vergoeding via de bijzondere bijstand van de gemeente als de kosten te hoog zijn om zelf te dragen.
Veelgestelde vragen over een kunstgebit
Hoe lang gaat een gebitsprothese mee?
Een gebitsprothese gaat gemiddeld vijf tot tien jaar mee als je hem goed verzorgt. Na verloop van tijd verandert de kaak van vorm, waardoor de prothese minder goed past. De tandprotheticus kan de prothese dan opnieuw aanpassen of een nieuwe maken.
Kan je met een prothese alles eten?
Met een goed zittende prothese kun je de meeste voedingsmiddelen eten, maar hardere producten zoals noten, hard brood of taaie stukken vlees kunnen lastig zijn. Het helpt om voedsel in kleine stukjes te snijden en aan beide kanten tegelijk te kauwen voor meer stabiliteit.
Is een prothese op implantaten beter dan een losse prothese?
Een prothese op implantaten zit veel vaster dan een losse prothese en voelt voor de meeste mensen comfortabeler aan. De kaak wordt ook beter gestimuleerd, waardoor botverlies trager gaat. Het nadeel is dat implantaten aanzienlijk duurder zijn en een operatieve ingreep vereisen.
Wat doe je als de prothese pijn geeft?
Als een gebitsprothese pijn geeft, is het slim om zo snel mogelijk naar de tandprotheticus te gaan. Pijn wijst er vaak op dat de prothese niet goed meer past of een scherp randje heeft. Zelf knijpen of schuren is af te raden, omdat je de prothese dan kunt beschadigen.
